लकी पेन

 

मुंबईतील दादर स्टेशनजवळील छोटीशी कॅफे. संध्याकाळचे सात वाजले होते. बाहेर पावसाची हलकी सर सुरू होती. आत खिडकीजवळ प्रिया बसली होती. समोर नोट्सचा ढीग आणि एक पेन.

प्रिया UPSC ची तयारी करत होती. दोन वर्षे मेहनत केली होती, पण मुख्य परीक्षा जवळ येताच तिच्या मनात भीतीचा भयंकर डोंगर उभा राहिला होता.

प्रिया हुशार होती, उत्तर लेखनाची स्टाइल अप्रतिम होती.  

पण प्रत्येक मॉक टेस्टनंतर ती स्वतःला म्हणायची, “मी पुरेशी हुशार नाही, जर मी फेल झाले तर?”  

हात थरथरायचे, रात्रभर झोप यायची नाही.  

त्या दिवशी तिने ठरवलं, “आता UPSC सोडायचं.”

निर्णय घेऊन ती कॅफेतून बाहेर पडली. पावसात भिजत चालत होती. डोळ्यात अश्रू होते.

स्टेशनच्या बाहेर एक वृद्ध आजी छोट्या स्टूलवर बसल्या होत्या. समोर टेबलावर जुना काळा पेन आणि काही कागद होते. 

आजीने हलक्या आवाजात विचारलं, “मुली, पेन घ्यायचं का? फक्त २० रुपये.”

प्रिया रडत रडत म्हणाली, “आजी, माझं परीक्षेचं स्वप्नच संपलंय. आता पेन कशाला?”

आजी शांत हसल्या, “अगं, हे ‘लकी पेन’ आहे. याने लिहिलेली प्रत्येक परीक्षा तू पास होशील. चांगले मार्क मिळवशील.”

प्रिया थोडं हसली, “खरंच?”

आजी गंभीर झाल्या आणि म्हणाल्या, “पण एक अट आहे. तू परीक्षा क्लियर केल्यानंतर, मला फक्त एकदा तुझ्या हाताने लिहिलेलं एक छोटंसं पत्र द्यायचं. पत्रात लिहायचे, ‘आजी, मी जिंकले. धन्यवाद.' बस एवढंच.”

प्रिया थोडा वेळ विचारात पडली आणि म्हणाली, “ठीक आहे, आजी. मी वचन देते.”

तीने २० रुपये दिले आणि तो जुन्या काळाचा पेन घेतला.

त्या रात्री घरी प्रियाने त्या पेनने लिहायला सुरुवात केली. आश्चर्य म्हणजे हात स्थिर झाला, विचार स्पष्ट झाले, शब्द आपोआप योग्य जागी बसू लागले.

रोज ती फक्त त्या पेनने अभ्यास करू लागली.  

मॉक टेस्टमध्ये गुण वाढले. भीती हळूहळू विरघळली.  

ती स्वतःला म्हणू लागली, “हा पेन खरोखर जादुई आहे. लकी आहे.”

परीक्षेच्या दिवशी प्रिया शांत होती.  

तिने पेन हातात घेतलं आणि लिहायला सुरुवात केली.  

उत्तरं स्पष्ट, आत्मविश्वासपूर्ण आणि प्रामाणिक होती.

तीन महिन्यांनंतर निकाल लागला. 

प्रिया- All India Rank 47

तिच्या मनात आणि घरात आनंदाचे ढग बरसत होते. प्रियाने लगेच आजीला भेटायचं ठरवलं.

दुसऱ्या दिवशी सकाळी प्रिया आजींच्या टेबलाजवळ गेली.  

हातात एक सुंदर हस्तलिखित पत्र होतं, त्या चार शब्दांचं पत्र.

ती आजींकडे पाहून हसली, “आजी, मी आले. मी जिंकले. हे तुमचं चार शब्दांचं पत्र…”

आजींनी पत्र घेतलं, पण उघडलं नाही.  

त्यांनी ते पत्र आपल्या छातीवर धरलं आणि हलक्या आवाजात म्हणाल्या, “हे पेन जादुई नव्हतं. लकी नव्हतं. साधं होतं. मी स्वतः ४० वर्षं टाइपिस्ट म्हणून काम केलं. हा पेन माझा होता. पण मी कधीही परीक्षा दिली नाही.”

प्रिया स्तब्ध.

आजी पुढे म्हणाल्या, “तू जिंकलीस कारण तुझ्यात क्षमता होती. पेनने फक्त तुला स्वतःवर विश्वास ठेवायला लावला. Placebo Effect. मनाची खरी जादू.”

आजींनी पत्र अजूनही छातीवर धरलेलं होतं. त्यांच्या डोळ्यात अश्रू होते.

“खरं सांगू का मुली?  

माझी एकुलती एक मुलगी होती. नेहा.  

तीही UPSC ची तयारी करत होती.  

ती खूप हुशार होती. पण तुझ्यासारखी परीक्षेला घाबरायची. 

मी तिला हा पेन दिला होता.  

ती म्हणाली होती, ‘आई, मी जिंकले की तुला चार शब्दांचं पत्र देईन.’

पण ती परीक्षेच्या एक आठवडा आधी अपघातात गेली.  

ती पत्र कधीच लिहू शकली नाही.  

तेव्हापासून मी इथे बसते. ज्या मुली-मुलांना भीती वाटते, त्यांना हा पेन देत असते.  

आणि त्यांच्याकडून ती चार शब्दांची आशा बाळगत असते.  

आज तू पत्र लिहिलंस.

आता माझं मन शांत झालं.  

धन्यवाद, मुली! धन्यवाद.”

आजीने रडत रडत प्रियाला मिठी मारली.

प्रियाही रडत होती. 

तिने आजींना घट्ट धरलं आणि हलक्या आवाजात म्हणाली, “आजी. मी तुमची नेहा नाही! पण आजपासून मला तुमची मुलगी समजा.”

आज प्रिया IAS अधिकारी आहे.  

ती अजूनही त्या जुन्या पेनने महत्त्वाचे नोट्स लिहिते.  

आणि प्रत्येक वर्षी ती आजींकडे जाते. 

दोन पत्रं घेऊन.  

एक. स्वतःचं.  

दुसरं. नेहाच्या नावाने.

शेवटी काय तर भीती मनात असते. आत्मविश्वास हा सर्वात मोठा लकी चार्म आहे. जिंकण्यासाठी जादू नको, तर स्वतःवर विश्वास आणि एखाद्या प्रेमळ आणि प्रेरणादायी व्यक्तीच्या आशीर्वादाची गरज असते.